Kısa cevap: e-fatura zorunluluğu iki kritere bağlıdır — brüt satış hasılatı ve sektör. Son tebliğlerde genel eşik 3 milyon TL brüt satış hasılatı olarak uygulanıyor; internet üzerinden satış yapanlar çok daha düşük bir eşikte kapsama giriyor, bazı sektörler ise ciroya bakılmaksızın zorunlu. Eşiği aşan mükellef, izleyen yılın yedinci ayının başına kadar e-faturaya geçmek zorundadır: 2025 cirosu eşiği aştıysa son tarih 1 Temmuz 2026’dır. Eşik tutarları GİB tebliğleriyle güncellendiği için kesin rakamı mali müşavirinizle teyit edin; bu yazı kapsamın mantığını, tarihleri ve geçiş yollarını anlatıyor.
E-Fatura, e-Arşiv ve e-İrsaliye: hangisi hangi belge?
Üç belge sık karıştırılıyor. E-Fatura, alıcısı da sistemde kayıtlı olan mükellefe kesilen ve GİB üzerinden kapalı bir ağda iletilen belgedir. Alıcı sistemde kayıtlı değilse — nihai tüketici ya da e-fatura mükellefi olmayan bir işletme — aynı satış için e-Arşiv Fatura düzenlenir. E-İrsaliye ise faturanın değil sevkiyatın belgesidir. Pratikte kural şudur: e-faturaya geçen mükellef e-arşive de geçer ve yazılımı her satışta alıcının mükellefiyet durumunu sorgulayıp doğru belge tipini seçmek zorundadır. Ayrıca belge bazında bir zorunluluk daha var: belirli tutarı aşan faturalar, kesen taraf hiçbir e-belge uygulamasına kayıtlı olmasa bile GİB portalından e-arşiv olarak düzenlenmek zorunda — bu tutar da her yıl güncelleniyor.
E-fatura zorunluluğu kimleri kapsıyor?
Kapsam, Vergi Usul Kanunu tebliğleriyle dört ana grupta tanımlanıyor. Eşik rakamları tebliğle değiştiği için aşağıdaki listeyi kapsamın haritası olarak okuyun, güncel tutarları teyit edin:
- Genel ciro eşiği: Brüt satış hasılatı eşiğini aşan tüm mükellefler — sektörden bağımsız. Son yıllarda bu eşik 3 milyon TL olarak uygulandı.
- İnternetten satış yapanlar: Kendi e-ticaret sitesi ya da pazaryerleri üzerinden satış yapanlar için eşik genel eşiğin çok altındadır. Küçük bir e-ticaret operasyonu bile kapsama bu kapıdan girer.
- Ciroya bakılmaksızın zorunlu olanlar: EPDK lisanslı şirketler (akaryakıt dâhil), ÖTV’ye tabi bazı ürünlerin imalatçı ve ithalatçıları, sebze-meyve komisyoncuları, pazaryeri gibi aracı hizmet sağlayıcıları ve internet reklamcılığı aracıları.
- Gayrimenkul ve motorlu taşıt ticareti: Alım-satım ya da inşa faaliyeti yürütenler için genel eşikten düşük, faaliyete özel eşikler uygulanıyor.
Zorunluluk kapsamına girdiği hâlde kâğıt fatura kesmeye devam eden mükellefin faturası hiç düzenlenmemiş sayılabilir ve her belge için özel usulsüzlük cezası riski doğar. E-faturaya geç kalmak bir format sorunu değil, doğrudan vergi cezası riskidir.
Ne zaman geçmek gerekiyor?
Ciro eşiği, hesap dönemi kapandıktan sonra değerlendirilir ve süre izleyen yılın yedinci ayının başında dolar. Yani 2025 yılı brüt satış hasılatı eşiği aşan bir şirketin 1 Temmuz 2026 itibarıyla e-fatura kesiyor olması gerekir. Ciroya bakılmaksızın zorunlu sektörlerde işe yeni başlayanlar için süre, işe başlama tarihine bağlı olarak tebliğde ayrıca tanımlanır ve genellikle birkaç ayla sınırlıdır. Zorunlu olmadan gönüllü geçmek her zaman mümkün — alıcılarının çoğu e-fatura mükellefi olan işletmeler için bu, kâğıt ve kargo maliyetinden bağımsız olarak muhasebe tarafında iş yükünü azaltır.
Nasıl geçilir: üç yol
Geçişin kendisi üç yoldan biriyle yapılır: GİB’in ücretsiz e-Fatura Portalı (düşük hacim, manuel kullanım), bir özel entegratör aboneliği (en yaygın yöntem; yazılımlarınıza API sağlar) ya da GİB onaylı doğrudan entegrasyon (yalnızca çok yüksek hacim için). Hangi durumda hangisinin mantıklı olduğunu, gerçek maliyet kalemlerini ve teknik akışı e-fatura entegrasyonu nasıl yapılır yazısında ayrıntılı anlattık. Süreyi genelde yazılım değil, mali mühür başvurusu ve entegratör hesabının açılması belirler; faturanın ön muhasebe ya da ERP’nizle konuşması gerekiyorsa muhasebe programı entegrasyonu da aynı projede planlanmalıdır.
Yabancı şirketler ve ihracat faturaları
Kapsam Türkiye’deki vergi mükellefiyeti üzerinden tanımlanır. Yabancı sermayeli de olsa Türkiye’de kurulu şirketler ve şubeler, eşik ve sektör kurallarına aynı şekilde tabidir. Türkiye’de mükellefiyeti olmayan bir yurt dışı satıcının GİB sistemi üzerinden fatura kesme yükümlülüğü yoktur; Türkiye pazarına bir şirket ya da şube kurarak girildiği anda kurallar devreye girer. Madalyonun diğer yüzü ihracat: e-fatura mükellefi olan ihracatçılar, mal ihracı faturalarını gümrük sistemine entegre e-fatura olarak düzenler — yani ihracat yapan bir şirketin e-fatura altyapısı gümrük beyannamesi akışıyla birlikte kurgulanmalıdır.
Sonuç
E-fatura zorunluluğunda kritik soru “zorunlu muyum” değil, “ne zaman zorunlu olacağım”dır: e-ticaret eşiğinin düşüklüğü ve sektörel kapsam, büyüyen her işletmeyi er ya da geç sisteme taşıyor. Son güne kalmayın — mali mühür ve entegratör hesabı haftalar alabiliyor ve temmuz öncesi yoğunlukta bu süre uzuyor. Bu yazı mali danışmanlık değildir; eşik ve tarihlerinizi mali müşavirinizle teyit edin. Faturayı yazılımınızın içinden otomatik kesmek istiyorsanız kurumsal çözümler hizmetimize göz atın ya da teklif alın — mevcut sisteminizi birlikte inceleyelim.